عنوان فیلم سینمایی ۲۰۰۷ و آخرین ساخته "سیدنی لومت" کارگردان شهیر آمریکایی است. فیلم داستان دو برادر را روایت می کند که بر اساس توطئه و نقشه برادر بزرگتر قصد دزدی از مغازه جواهر فروشی مادروپدرشان را دارند... اما پیش از ظاهر شدن عنوان اصلی فیلم جمله دیگری با این مضمون روی صفحه ظاهر می شود که عنوان فیلم ادامه این جمله به شمار می آید :  می توانی برای نیم ساعت هم که شده در بهشت باشی ...   پیش از آنکه شیطان بداند تو مرده ای ...

فیلم با صحنه معاشقه برادر بزرگتر اندی ( فیلیپ سیمور هافمن ) با همسر جوانش جینا ( ماریسا تومی ) آغاز می شود. هرچند اندی با وجود موادی که به تازگی مصرف کرده همچنان از ارتباط جنسی موفقیت آمیز با همسرش تا اندازه ای ناتوان است احتمالا به همین دلیل نیز مشکلات زندگی مشترک آن ها به تدریج و در ادامه داستان فیلم گسترش می یابد... مضاف بر اینکه مشکل مالی این زن و شوهر برای ماندن بیشتر در کشور برزیل و ادامه شغل تجارتی اندی در آن کشور به مشکلات زناشویی آن ها افزوده شده و یا برای جبران ارتباط جنسی ناموفق شان کسب پول بیشتر انگیزه و سبب طرح نقشه دزدی از فروشگاه مادرو پدر را برای اندی فراهم می سازد.

از سویی دیگر هنک ( اتان هاوک ) برادر کوچکتر اندی نیز از وضعیت مساعد و مطلوبی در تامین هزینه های دخترش برخوردار نبوده و مدام بابت بدهی های مکرر به همسر سابقش از سوی او مورد سرزنش و توبیخ قرار می گیرد چراکه او به هیچ وجه قادر به تامین هزینه های زندگی دختر خود نمی باشد ...

 بنابراین و با توجه به انگیزه های یاد شده اندی برادر بزرگتر پیشنهاد دزدی از جواهر فروشی والدینشان را برای برادر کوچکتر مطرح می سازد و در نهایت با دادن یک پیش پرداخت جزئی او را متقاعد به انجام این کار می نماید. از طرفی هنک که ابتدا با انجام این کار موافق نیست و نسبت به این عمل تردید دارد چون در مضیقه شدید مالی قرار گرفته به ناچار پیشنهاد دزدی از فروشگاه پدرو مادرش را می پذیرد و با همراهی دوستش "بابی" اقدام به سرقت مسلحانه از جواهرفروشی والدین خود می کنند.

 آن ها در انجام دزدی از جواهرفروشی به شدت ناموفق عمل کرده بطوریکه بابی دوست صمیمی هنک و مادر هنک هردو در جریان تیر اندازی به یکدیگر دچار جراحات شدیدی شده و جانشان را از دست می دهند...

 کابوس فکری و اضطراب شدید ناشی از ناموفقیت در انجام عملیات دزدی دو برادر از این پس آغاز شده و یکدم آن ها را رها نمی سازد. بدین ترتیب هر کدام از آن ها با دستپاچگی و اظطراب بیش از اندازه در صدد پاک کردن رد پای خودشان از ماجرای دزدی فروشگاه جواهر بر می آیند. ضمن اینکه چارلز ( آلبرت فینی ) پدر این دو برادر  کم کم به رفتار پسران خودش مشکوک شده و در ادامه فیلم آن ها را تا پی بردن به راز کشته شدن همسرش در فروشگاه جواهر فروشی مورد تعقیب قرار می دهد. جینا همسر اندی که از رفتار و شرایط زندگی نه چندان دلخواه خود با همسرش به ستوه آمده اندی را در حالیکه کرایه تاکسی هم برای رفتن ندارد ترک می کند  بطوریکه صحنه پول دادن به جینا بابت کرایه ماشین توسط اندی به شکل معنی داری پشت یک دیوار استتار شده است. جینا ضمن ترک اندی راز ارتباط پنهانی خود با هنک برادر کوچکتر اندی را برای او برملا می سازد تا اور را برا یادامه زندگی و تصاحب مجدد تحریک کند اما اندی بیش از هر زمان دیگر دچار فروپاشی روانی و استیصال عاطفی مضاعف می گردد. در این حال اوج سردرگمی و استیصال اندی از شرایط موجود با پناه بردن دوباره او به مرکز خصوصی مصرف مواد مخدر ادامه پیدا می کند.  وضعیت ناگوار و دردناک سرشار از اظطراب و فروپاشی روانی اندی با بازی حیرت انگیز و استادانه "فیلیپ سیمور هافمن" و موسیقی توهم زای فیلم به هنگام حضور اندی در مرکز خصوصی مواد مخدر و البته مشاجره دردناک او با پدرش به اوج می رسد. بخصوص صحنه نشستن اندی بر روی تخت مرکز خصوصی با آن نمای خاص از ساختمان های شهر و موسیقی همراه آن بیننده را بیش از هر زمان دیگر وارد و درگیر دنیای درونی سرشار از استیصال اندی می سازد...

 از سویی دیگر هنک برادر کوچکتر اندی از طرف برادر زن دوست کشته شده اش مورد تهدید قرار گرفته تا مخارج زندگی بیوه دوستش "بابی" را تامین نماید. چراکه در غیر اینصورت برادر زن دوستش او را بدون دخالت پلیس به قتل خواهد رساند!...  بدین ترتیب اظطراب و دلواپسی هنک و برادرش اندی دوچندان شده و آن ها را وادار به انجام اعمال غیر قانونی بیشتر و انجام خشونت های بعدی می کند. اندی به همراه برادر کوچکش هنک برای بدست آوردن پول درخواستی برادر زن بابی ابتدا دست به آدمکشی و دزدی در آن مرکز خصوصی مصرف مواد مخدر زده و سپس برادر زن بابی را طی یک درگیری خشونت آمیز از پای در می آورند. در ادامه این درگیری خشونت آمیز اندی که تا پیش از این پی به رابطه پنهانی هنک با همسرش جینا برده در صدد انتقام گیری شخصی برمی آید تا برادرش هنک را از پای در بیاورد. اما پیش از آنکه ماشه را شلیک کند از سوی بیوه بابی مورد اصابت گلوله قرار گرفته و راهی بیمارستان می گردد. پدر اندی که تا این زمان به تعقیب پسران خود می پرداخته نیز همراه پسرش راهی بیمارستان می شود تا در نهایت آن صحنه دردناک و تکان دهنده در بیمارستان به وقوع بپیوندد ...

لازم به ذکر است که هیچ یک از حوادث فوق به ترتیبی که اینجا ذکر شد روی نداده بلکه به شیوه ای تو در تو و با جابجایی زمانی رویدادها در هم تنیده شده اند که البته مقدار زیادی از این جذابیت روایی و تاثیرگذاری فیلم مسلما مدیون فیلمنامه دقیق و حساب شده "کلی مسترسون" می باشد.

فیلم "پیش از آنکه شیطان بداند تو مرده ای" با نمایش وابستگی بیش از اندازه و دردناک انسان امروز به عنصری حیاتی بنام "پول" و درجه استیصال و درماندگی انسان در بدست آوردن آن برای رفع نیازهای  زندگی به بیان و روایت داستانی هیجان انگیز و دردناک از تلاش شخصیت های فیلم در رسیدن به خواسته ها و گریز از کرده هایشان می پردازد. در همین راستا روایت بسیار پیچیده و البته غیر خطی و اعجاب انگیز فیلم در توصیف رویدادهای آن روندی بی اندازه خلاقانه و حیرت انگیز و تاثیرگذار را در جهت نشان دادن عمق رابطه ها و سیر روایی فیلم پدید می آورد... 

 از بارزترین نکات فیلم بازیگری بسیار تاثیر گذار و استثنایی فیلیپ سیمور هافمن و اتان هاوک در نقش دو برادر است. همچنین روایت غیرخطی و اعجاب آور فیلم که هرچند پدیده ای تازه در سینما نیست اما در این فیلم به خلاقانه ترین شکل بستر روایت زیبای داستان فیلم می گردد...

از دیگر نکات مورد توجه فیلم عدم حضور موثر قانون و دستگاه پلیس در رسیدگی به جنایاتی اینچنین است ... بلکه این تنها وحشت از عواقب قانونی است که در میان شخصیت های فیلم حضور اظطراب آور و ویرانگری دارد ... بطوریکه مشاهده می کنیم چارلز پدر اندی و هنک که از بی خیالی و عدم پیگیری موثر ماجرا توسط پلیس نا امید و عصبانی شده در یک صحنه پس از خروج از اداره پلیس به صورتی نمادین با اتومبیل خود به یکی از اتومبیل های پلیس که بدون سرنشین در گوشه ای پارک شده بشدت برخورد می کند ! ...

 سیدنی لومت که با آثار مشهوری چون "بعدازظهر سگی" - "شبکه" و "سرپیکو" در دهه هفتاد به شهرت رسید پس از یک دوره سیر نزولی در کار فیلمسازی و روایاتی نه چندان دلچسب با ساخت این فیلم به اوج هنر کارگردانی و داستان پردازی غیر خطی و تاثیرگذار دست یافته است...